Przekładnie mechaniczne

Przekładnie, w których w celu uzyskania transmisji mocy i zmiany parametrów ruchu zastosowano połączenia mechaniczne, nazywane są przekładniami mechanicznymi. Tego rodzaju urządzenia można podzielić na trzy podstawowe rodzaje: przekładnie cięgnowe, cierne oraz zębate.

PRZEKŁADNIE CIĘGNOWE

Mianem przekładni cięgnowej określana jest przekładnia mechaniczne, w której element napędzający łączy się fizycznie z elementem napędzanym za pomocą cięgna. Tego rodzaju przekładnie mają jedną podstawową zaletę – jej poszczególne człony mogą być od siebie oddalone nawet na znacznej odległości, dzięki czemu możliwe jest zastosowanie znacznie swobodniejszej geometrii całej przekładni. Przekładnie cięgnowe dzielą się na:

  • – przekładnie pasowe: mechaniczne przekładnie tego rodzaju jako cięgno wykorzystują elastyczny pas, który opasa zarówno czynne, jak i bierne koło pasowe. Aby możliwe było przekazanie z koła na pas i z pasa na koło, niezbędne jest zastosowanie elementu ciernego między nimi. Pas może być wykonany ze skóry, tkaniny, stali i tworzyw sztucznych;
  • – przekładnie linowe: w tym przypadku funkcję cięgna pełni lina. Tego rodzaju przekładnie znajdują zastosowanie w każdym przypadku gdy napęd musi być przeniesiony na znaczną odległość i w przypadku występowania dużych przeciążeń;
  • – przekładnia łańcuchowa: jest to przekładnia mechaniczna cięgnowa, w której cięgnem jest łańcuch. Przeniesienie napędu odbywa się poprzez zazębianie kół łańcuchowych z elementami łańcucha. W tego rodzaju przekładniach używa się dwóch rodzajów łańcucha: drabinkowy i pierścieniowy.

PRZEKŁADNIE CIERNE

Tego rodzaju przekładnie mechaniczne wykorzystują dwa poruszające się elementy (najczęściej wykonują one ruch obrotowy), które poprzez docisk wytwarzają połączenie cierne. Za przeniesienie napędu odpowiada powstająca między nimi siła tarcia. Tego rodzaju konstrukcja pozwala na swobodne kształtowanie geometrii przekładni, nie bez znaczenia jest też fakt, że może ona pełnić także funkcję sprzęgła poślizgowego. Wadą tego rodzaju konstrukcji jest dość szybkie zużycie materiału ciernego oraz problemy z chłodzeniem przy większych mocach, zatem przekładnie cierne stosuje się najczęściej w elementach drobnych.

PRZEKŁADNE ZĘBATE

Ten rodzaj przekładni mechanicznej przenosi napęd za pośrednictwem zazębiających się kół zębatych. Podział przekładni ze względu na ilość stopni rozróżnia:

  • – przekładnie jednostopniowe, w których występuje jedna para kół zębatych,
  • – przekładnie wielostopniowe, w których szeregowo pracuje więcej kół zębatych.

Ze względu na umiejscowienie zazębienia rozróżnia się przekładnie z zazębieniem wewnętrznym i zewnętrznym.

Ze względu na rodzaj przenoszonego ruchu przekładnie zębate dzieli się na przekładnie obrotowe, gdzie pracują dwa koła zębate i przekładnie liniowe, w których koło zębate zazębia się z listwą zębatą.

Przekładnie zębate cechują się niewielkimi gabarytami, cichą i równomierną pracą i wysoką sprawnością. Do ich największych wad można natomiast zaliczyć sztywną geometrię, konieczność zastosowania wydajnego układu smarowania oraz brak zabezpieczenia przed przeciążeniem.